Kemalizm kavramının ikinci kez kullanımı.
1936 Yılında Tekin Alp’in “Kemalizm” Kitabı
Atatürk’ün ölümünden sonra “Kemalizm” kavramı yeniden dolaşıma sokulmuştur. Tekin Alp’in 1936 tarihli “Kemalizm” adlı kitabı, bir ideolojiden söz etmiyor. Kitap İstiklâl Savaşı’nın ve Türk Devrimi’nin kronolojik bir anlatımıdır. İstiklâl Savaşı süreci Kemalizm olarak ele alınıyor. Onun “Kemalizm” anlayışının İngilizlerin “Kemalism” anlayışı ile aynı olduğunu söylemek yerine olacaktır.
Türkiye’de Kemalizm’in İkinci Kullanımı
Recep Peker’in “Kemalizm” girişiminden sonra ikinci “Kemalizm Vakası’nı” 1960 yılların başında görmekteyiz.
27 Mayıs Devrimi’nin etkili isimlerinden Talât Aydemir ve arkadaşları bir doktrin hazırlarlar: “Kemalist Doktrin”.
Bir ideoloji çerçevesinde ele alınmasa bile Talât Aydemir ve arkadaşlarının ortaya koymuş oldukları bu doktrin, maksat, sosyal görüş, ekonomik görüş ve politik görüş başlıkları altında toplumsal hedefleri ortaya koyarak topluma yön vermek çabasından dolayı Recep Peker’in parti programından daha tutarlıdır.
Talât Aydemir ve arkadaşlarının hazırladığı metin bir doktrinden öteye gitmemiştir. Herhangi bir ideoloji anlatılmamış; hedefler, sosyal ve ekonomik görüşler içeren bir parti programı niteliğinde kalmıştır.
Talât Aydemir Grubunun Hazırladığı Kemalist Doktrin
Kemalizm: Bireyi ve toplumu, düşünme ve yaşama seviyesine, kendi bünyesine uygun olarak içinde bulunduğu ve geleceğin şartlarına göre Müstakar, Demokratik, Devrimci ve Cumhuriyetçi bir devlet nizamı içinde yükseltmek ve korumaktır.
Ana Fikir:
Kemalizm davranış kuralının temel fikirleri:
1. Maksat
a. Türk Milleti’ni bugünün ve geleceğin medeni milletleri seviyesine çıkarmak,
b. Halkın refah ve saadetini arttırmak, varlık ve geçim kaynağını düzenlemek,
c. Cumhuriyetçi, demokratik devlet kudretini arttırmak, devlet mekanizmasını sürekli ve verimli bir şekilde işletmek, huzur ve emniyeti ve milli birliği sağlamak, milli menfaatleri hassasiyetle koruyan ve sağlayan barışçı ve aktif bir dış politika gütmektir.
2. Sosyal Görüş
a. Laik devlet anlayışına bağlı ve bünyeye uygun olarak, dini inancı ile medeni hayat tarzını birbiriyle çatıştırmayacak şekilde ayrı müesseseler hâlinde tutmak ve teşkilâtlandırmak,
b. Medeni gelişmeyi hızlandırmak, milli birliği ve din anlayışını sağlamak için dini ve pozitif eğitim ve öğretimi devlet gözetimi altında olmak üzere gençleri yeteneklerine ve ihtiyaçlarına göre yetiştirmek,
c. Türk vatandaşını doğumundan ölümüne kadar öğretim ve eğitim, hastalık, kaza ve ihtiyarlık hâllerinde korumak, onları mesleğe ve meskene sahip kılmak,
d. Düşüncede, harekette, yöntemde, teşkilât ve cihazlanmada, hayalden uzak, katı ve statik düşünceden devrimci bir anlayışla her alanda ilerlemek ve engelleri kaldırmak için yenilikleri takip etmek ve onları sarsıntısız olarak kolaylıkla bünyeye almak,
e. Aile müessesesinin devletin özel dikkati ve himayesi altına alınmasını sağlamaktır.
3. Ekonomik Görüş
a. Kalkınmayı sağlamak için bireyi toplumun hak etme esasına uygun olarak yukarı seviyeye çıkarmak üzere varlık ve geçim kaynakları devletin gözetimi altında düzenlenecek ve milli servet dağılışı adilâne bir şekilde yapılacaktır.
b. Serbest teşebbüsü teşvik etmek suretiyle toplum menfaatlerini zedelemeden insan emeğini, zaman ve para israfını önleyerek milli servet arttırılacaktır.
c. Halkın yapacağı halka, devletin yapacağı devlete yaptırılacaktır.
d. Mülk edinme, miras hakları ve veraset müessesesi korunacaktır.
4. Politik Görüş
a. Mülkün bölüşümü; coğrafya, ekonomi, sosyal yapı bakımından yeni baştan ele alınacak ve düzenlenecektir.
b. Devlet mekanizması; zaman ve insan gücü kayıplarını önleyen, işlerin düzenli olarak akışını sağlayan ve hızlandıran, olanak, sorun ve yetki dengesini ehliyete dayanan bir şekilde düzenleyecektir.
c. Halkın yönetime katılımı ve ilgisi; doğal hakların eşitlik içinde kullanılması, düşünme ve iradesini serbestçe göstermesi, istikrar, huzur ve emniyetin sağlanması demokratik bir cumhuriyet düzeni içinde olacaktır.
d. Madden ve manen yükselmiş, konuş, kuruluş, eğitim ve öğretim vasıtası, silah sevk ve idaresi itibarı ile dinamik, vurucu ve güvenli bir Silahlı Kuvvetlere sahip olunacaktır.
e. Karşılıklı saygıya ve eşitliğe dayalı olarak, sorunlar barış ve uzlaşma yolları ile çözülecek, komşu devletlerle iyi ilişkiler kurulacak, İslâm Alemi ve Balkan Devletleri ile tarih ve kültür bağlarına uyulacak, Batı ile dayanışmaya önem verilecek, siyasi sınırlarımız dışında kalan Türklerin haklarının, milli hüviyetlerinin, insan hak ve hürriyetleri kapsamında, devletler hukuku, uluslararası anlaşma ve usullere uygun olarak dikkatle korunması takip edilecektir.
f. Uluslararası ekonomik, sosyal, siyasi ve kültürel ilişkilerde millî menfaat ve onur esasına dayanan milli bir politika güdülecektir.
Talât Aydemir ve arkadaşlarının hazırladığı metin bir doktrinden öteye gitmemiştir. Herhangi bir ideoloji anlatılmamış, bir parti programı olarak kalmıştır.
Kaynak: TÜRK DEVRİMİ ve İDEOLOJİSİ - CİLT I, İkinci Baskı