#Draaiorgel
Draaiorgel Het Zonnetje Trafassi - wasmasjien
Het Zonnetje
Het draaiorgel Zonnetje is door Jac Minning gebouwd omstreeks 1950 en van oorsprong was dit draaiorgel bedoelt om dienst te doen in een carrousel. Het was klein van afmeting en muzikale omvang; er was slechts 1 register aanwezig voor de melodie (Viool) en 1 voor de tegenmelodie (Vox Celeste).
In 1997 werd het orgel eigendom van Adrie Vergeer die het orgel grondig heeft gerestaureerd en tevens verbouwd waarbij de muzikale omvang van het instrument aanzienlijk werd uitgebreid. Hij voorzag het orgel van meerdere registers op zang en tegenzang waardoor het een volwaardig straatorgel is geworden. Het orgel heeft 71 toetsen en speelt via het welkbekende boeksysteem.
Door deze verbouwing en uitbreidingen moest Adrie een geheel nieuw front ontwerpen en vervaardigen. Het geheel is gedecoreerd door Pieter van Aken en de schilderijen zijn vervaardigd door de zoon van Adrie, Arjan Vergeer.
In het najaar van 2000 werd het orgel in Gouda opnieuw in gebruik genomen en hier heeft het tot mei 2022 gedraaid. Het Zonnetje is in het Noorden van het land enthousiast ontvangen en wij hebben dan ook veel succes met dit prachtige orgel!
Bij het orgel zit een uitgebreid repertoire van bijna 400 liedjes. Tevens is het orgel ook goed met de hand te draaien, er zit een motor voor om het draaiorgel zonder auto te verplaatsen en is voorzien van eigen stroomvoorziening.
Trafassi is een Surinaams-Nederlandse band opgericht in Paramaribo in 1981.
Wasmasjien is een nummer van de Surinaams-Nederlandse feestband Trafassi. Het is afkomstig van het album gelijknamige ep uit 1985. In juni dat jaar werd het nummer op single uitgebracht.
Wasmasjien is geschreven door Edgar Burgos, Harold Biervliet, Ronald Leeflang, Ricardo Tjon Akon, I. Vaudelle en Macario Prudencia en geproduceerd door de leden van #Trafassi. Het lied is een bewerking van het lied Wasmashin van de Antiliaanse zanger Macario Prudencia. Prudencia bracht het lied ten gehore toen hij optrad in het voorprogramma van Trafassi op Curaçao. Hoewel de tekst in het Papiaments was en Burgos dit niet begreep, vond hij het een goed nummer. Hij vroeg de zanger of hij het nummer mocht bewerken met een Nederlandse tekst, waar hij toestemming voor kreeg. Deze bewerking had hij niet gedaan, totdat Prudencia opnieuw in het voorprogramma stond van Trafassi, nu in Nederland in Amsterdam. Toen Burgos Prudencia hoorde, herinnerde hij zichzelf weer naar het nummer. Zonder zijn band in te lichten, begon hij het lied te zingen met geïmproviseerde tekst. Op dat moment ontstond de bekende regel: "Kleine Wasjes, Grote Wasjes, doe ze in de #wasmasjien".
De band verwerkte het lied verder en stopte het in hun repertoire.[Pas een jaar later (1984) namen ze het op als single. Ze zagen het lied echter niet als een serieuze single en plaatsten het op de B-kant van de plaat. Toch werd de plaat opgepakt door de Nederlandse landelijke radiozenders. De plaat werd eerst door VARA dj Jan Douwe Kroeske in de nachtuitzendingen op destijds Hilversum 1 gedraaid, maar even later werd deze zó populair, dat de plaat op zondag 19 mei 1985 werd verkozen tot de 72e Speciale Aanbieding bij de KRO op Hilversum 3 en werd een hit in de destijds drie landelijke hitlijsten op de nationale publieke popzender. De plaat bereikte de 3e positie in de Nationale Hitparade, de 10e positie in de Nederlandse Top 40 en de 9e positie in de TROS Top 50. In de Europese hitlijst op Hilversum 3, de TROS Europarade, werd géén notering behaald.
Draaiorgels hebben een fascinerende geschiedenis die teruggaat tot de 18e eeuw. De oorsprong van draaiorgels ligt vermoedelijk in Italië. Rond 1850 begon de Italiaan Ludovico Gavioli in Parijs met het vervaardigen van kleine straatdraaiorgels die zeer succesvol waren. Hij wordt vaak beschouwd als de vader van het moderne draaiorgel.
In de loop der jaren verspreidden draaiorgels zich naar andere landen zoals Duitsland, Frankrijk en België. In Nederland kwam het draaiorgel, ook wel "pierement" genoemd, tot grote bloei. Vooral na 1945 werd het een belangrijk onderdeel van de Nederlandse folklore.
De eerste draaiorgels werkten met een houten cilinder met daarop metalen pinnen en bruggen voor de aansturing van de ventielen. Later werden deze vervangen door draaiorgelboeken van karton. De pijpen van een draaiorgel zijn meestal van hout, soms van metaal, en worden van lucht voorzien door een blaasbalg.
Het straatdraaiorgel, zoals we dat nu kennen, is een automatisch spelend pijporgel dat vaak op een driewielige wagen is geplaatst. Dit type orgel werd populair in veel Europese steden en dorpen, waar het een geliefd onderdeel van het straatbeeld werd.
“Draaiorgel het Zonnetje” is een bekend straatorgel dat wordt beheerd door Draaiorgelbedrijf Joris ten Have.
Deze clip is door #DirkRop opgenomen in de Herestraat te Groningen