historia jednej Grafiki: Edmund Perle

Опубликовано: 16 Июль 2026
на канале: zydniemalowany
65
3

Wszyscy znają dowcip o Zydach i cyklistach. Pierwszym, odnotowanym w kronikach, polskim cyklistą i zarazem projektantem swojego pojazdu, pierwszego na ziemiach polskich roweru był autor tytułowej ryciny "Za chlebem na Pragę". Rower wykonany został w fabryce ojca malarza, Roberta Perla, według rysunku Edmunda. Rower Perla był konstrukcją całkowicie drewnianą i z początku miał trzy koła. W roku 1866 odbył swym wehikułem pierwszą przejażdżkę po ulicach Warszawy. Dla swej konstrukcji Perl wymyślił własną nazwę: „samochód”, nazwa bicykl pojawiła się dopiero później. Poza tym, ale może przede wszystkim Edmund Perle był malarzem, rysownikiem, ilustratorem i pedagogiem. Wystawiał, między
innymi w Towarzystwie Zachęty Sztuk Pięknych w Warszawie, także w Krakowie, Łodzi i we Lwowie.

#praga #żydowskawarszawa #sztukapolska #żydzi #prawybrzeg #nieznanehistorie #historiasztuki #grafika #judaizm #sztukażydowska #pamięć #praga #żydowskawarszawa #warszawa

----
Podczas spotkań z cyklu "historia jednej Grafiki" pokazujemy drzeworyty sztorcowe o tematyce żydowskiej z kolekcji Fundacji Żyd Niemalowany. Publikowane głównie w polskich pismach ilustrowanych są dziś unikatami - lata 1860-1890 bowiem, to jedyny okres w historii czasopiśmiennictwa, w którym ilustracje na łamach prasy były oryginalnymi, pełnowartościowymi grafikami. O ich ponadczasowej, artystycznej wartości, świadczy też fakt, że ich autorami w Polsce byli najbardziej znani i uznani artyści epoki: Andriolli, Brandt, Chełmoński, Fałat, bracia Gierymscy, Gerson, Gottlieb, Grottger, Kossakowie (ojciec i syn), Kostrzewski, Matejko, bracia Pillati, Rodakowski, Siemiradzki, Wierusz Kowalski czy Witkiewicz.